Działalność nierejestrowanaNa czym polega? Jak założyć? Najważniejsze informacje

Działalność nierejestrowaną może prowadzić osoba fizyczna, która:

• w okresie ostatnich 60 miesięcy (5 lat) nie wykonywała działalności gospodarczej (jeżeli działalność jest zawieszona – zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej jest liczone jak jej niewykonywanie),
• nie przekracza w żadnym miesiącu wskazanego wyżej limitu przychodu,
• nie prowadzi działalności w formie spółki cywilnej,
• wykonuje czynności niewymagające zezwolenia, koncesji albo wpisu do rejestru działalności regulowanej.

Od 1 stycznia 2026 roku zmianie uległy zasady ustalania limitu przychodów w działalności nierejestrowanej. Dotychczasowy limit miesięczny został zastąpiony limitem kwartalnym.

Zgodnie z nowym brzmieniem art. 5 ustawy – Prawo przedsiębiorców, działalnością nierejestrowaną jest działalność wykonywana przez osobę fizyczną, której przychód należny nie przekracza w żadnym kwartale 225% kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę  oraz która w okresie ostatnich 60 miesięcy nie wykonywała działalności gospodarczej.

Minimalne wynagrodzenie za pracę w 2026 roku wynosi 4806 zł brutto, co oznacza, że limit kwartalny uprawniający do prowadzenia działalności nierejestrowanej wynosi 10 813,50 zł (225% minimalnego wynagrodzenia).

W przypadku przekroczenia limitu, osoba wykonująca działalność składa wniosek o wpis do CEIDG (Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej) w terminie 7 dni od dnia, w którym nastąpiło przekroczenie limitu.

Działalność nierejestrowana pomimo swoich uproszczeń nie jest zwolniona z opodatkowania. Dochody z działalności nierejestrowanej opodatkowane są zawsze w ramach skali podatkowej. Osoba rozliczająca się w tej formie nie musi wpłacać miesięcznych lub kwartalnych zaliczek na podatek dochodowy. Rozliczenia dokonuje się dopiero przy składaniu rocznego zeznania podatkowego PIT-36.

Podatek obliczany jest od dochodu, tj. różnicy pomiędzy przychodami uzyskanymi z tytułu działalności nierejestrowanej, a kosztami uzyskania tego przychodu.

Osoba prowadząca działalność nierejestrowaną i nieposiadająca kasy fiskalnej podczas dokonywania sprzedaży na rzecz osób prywatnych oraz rolników ryczałtowych powinna prowadzić uproszczoną ewidencję sprzedaży. W sytuacji, gdy kasa fiskalna jednak jest zarejestrowana, dokumentem sprzedaży będzie wystawiony paragon. Na żądanie kupującego, osoba prowadząca działalność nierejestrowaną zobowiązana jest wystawić faktury VAT.

W przypadku rozliczenia z osobami prowadzącymi działalność gospodarczą dokumentem sprzedaży będzie faktura VAT. Czy będzie to stawka “zw” czy odpowiednia stawka z ustawy, zależy od statusu aktywności w podatku VAT.

Więcej o ewidencji sprzedaży w działalności nierejestrowanej przeczytasz tutaj: https://www.firmino.pl/dzialalnosc-nierejestrowana/ewidencja-sprzedazy-w-dzialalnosci-nierejestrowanej/

Działalność nierejestrowana ma zarówno swoje korzyści jak i ograniczenia.

Do zalet prowadzenia działalności w tej formie możemy zaliczyć:

• brak obowiązku płacenia składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej,
• brak obowiązku wpłacania zaliczek na podatek dochodowy,
• brak obowiązku prowadzenia skomplikowanej księgowości,
• możliwość korzystania ze zwolnienia podmiotowego z VAT,
• brak obowiązku rejestracji działalności w CEIDG.

Niestety forma działalności nierejestrowanej ma również swoje ograniczenia, m.in.:

• nie można prowadzić działalności nierejestrowanej w formie spółki cywilnej,
• nie można prowadzić działalności nierejestrowanej, gdy działalność wymaga koncesji lub innych zezwoleń obwarowanych przepisami prawa,
• limit przychodów,
• jeśli prowadziło się działalność gospodarczą w ostatnich 60 miesiącach – nie skorzystamy z działalności nierejestrowanej.

Jak już wiadomo z powyższych informacji, działalność nierejestrowaną możemy zacząć w każdym momencie. Należy pamiętać tylko o szczegółach i warunkach prowadzenia działalności w tej formie. Nic więcej nas nie ogranicza, a więc do dzieła!